Er wordt wel eens gezegd dat je moet nagaan “wat voor vlees je in de kuip hebt”. Nou…. dat zie ik aan de buitenkant wel. Nee, het gaat mij erom of ik iemand heb getroffen die echt of onecht is. Kijk maar eens naar de slogans die bedrijven over zichzelf huldigen. En maak je dan kennis met een werknemer van zo’n bedrijf, wat blijft er dan over van zo’n slogan. Dit geldt niet alleen voor bedrijven, maar ook voor individuele mensen. Je kunt wel zeggen dat je een doorzetter of zo bent, alleen ben je dat ook echt! Dus je vertelt over een vaardigheid die je zegt te hebben, alleen ben je dat ook. Zelf hanteer ik een aantal handvatten om die kennismaking uit te dienen om te ontdekken wat het gehalte is van die echtheid (en dan nog vergis ik mij wel eens). Wat ik gebruik zijn de volgende items:
- Mensbeeld
Hoe kijkt iemand tegen mensen aan. Is de ander er één van “wat een boer niet kent dat eet hij niet”. De ander kan ook meer op de lijn zitten van “heerlijk om met zoveel verschillen in mensen mijn eigen weg te vinden dankzij die verscheidenheid aan mensen.
- Veranderen
Hoe vaak ik mensen wel niet heb horen verzuchten van “ze willen niet luisteren”. Ook opperen medewerkers regelmatig ideeën of dragen oplossingen aan. Regelmatig hanteren (project)managers dan de gebruikelijke zinsnede “we hebben er naar gekeken en dat gaan we niet doen”. Dat zeggen ze dan, terwijl ze er niet naar hebben gekeken om vervolgens te zeggen dat mensen niet “veranderen”. Samen aan het werk en schouders eronder, daar draait het dan om
- Belang
Wat is belangrijk voor de ander. Het gaat om wie (mensen, een groep) of om wat (materie). En vervolgens hoeveel waarde heeft dat belang voor de ander. Hoe groter het belang is, hoe belangrijker iemand iets vindt of hoe waardevoller het voor hem/haar is. Wanneer je daarop doorvraagt en dieper gaat kan er een punt komen dat er een keuze is, nl. de ander of iemand of iets anders. En de vraag is dan wat maakt dat die keuze is gemaakt.
- Presteren
Hoe belangrijk is het leveren van een prestatie voor de ander en hoe wil hij dan beloond worden? Hard werken is prima, alleen tot hoever ga je. Gaat de ander over lijken (denk aan Poetin)? Gaat het de ander over “geld verdienen”, zijn bankrekening? Waar dient de prestatie voor? Het is een onderwerp dat makkelijk aan de orde komt in een gesprek.
- Commentaar
Niets eenvoudigers dan dit. Pak een onderwerp of poneer een stelling en het gesprek is gaande. Het is dan makkelijk om uit te vinden hoe de ander reageert. Er kan veel “gewezen” worden. Afgeven op anderen, de buitenwereld, de manager, de politiek en ga zo maar door. Welke verantwoordelijkheid neemt de ander op zich om met dat onderwerp zelf aan de slag te gaan.
- Zelfreflectie
Mijn nieuwsgierigheid naar persoonlijke ontwikkeling komt hier aan de orde. Hoe is de ander met dat onderwerp bezig voor zichzelf. Is dat aanwezig of niet. Belangrijk is wel om door te vragen. iedereen kan zeggen dat hij ermee bezig is. De vraag is wat doet die dan en wat leert hij dan en praat hij er dan over.
- Helpen
Hoe bereid ben jezelf en de ander om mensen in omstandigheden te helpen? Ga je voor je buren boodschappen halen wanneer ze Corona hebben? Help je je collega zijn werk af te ronden, opdat ook hij op tijd thuis kan zijn om Sinterklaas te vieren? Hele makkelijke vragen om te ontdekken of de ander ook jou zou willen helpen (en jij dus de ander)?
- Over wie heeft hij het
Als ik iets voor elkaar wil krijgen heb ik meestal een ander nodig. Er is een algemene wet die vrijwel altijd op gaat. Die wet is dat ik mij moet inleven in de ander om te weten wat de ander bezighoudt. Als ik dat weet kan ik op basis van die kennis de ander vragen om mee te werken met mij. Immers dat wat de ander bezighoudt is in lijn met dat wat mij bezighoudt. Dat verbindt.
- Synergie
Het gaat over samenwerken. Het gaat dan over samenwerken t.b.v. het welbevinden van een klant of t.b.v. het wel en wee van een gemeenschap, of van een volk, of van de natuur. Dus niet in eerste instantie om er zelf beter van te worden of om de portemonnee van de klant om zo winst te maken.


