Andersdenkend is volgens mij per definitie positief niet negatief. Met name wanneer dat anders denken bedoeld is een heilloze beslissing uit de weg te helpen. Sterker nog, bij sommige beslissingen hadden best wel wat meer mensen anders mogen denken en dat moeten uiten. Belangrijk bij dat anders denken is wat de motieven van die andersdenkenden zijn. Of dat wat hij zegt echt zijn bedoeling is en dat wat hij zegt transparant is met wat zijn oprechte bedoeling is.

Zo kunnen mensen anders denken over de intelligente Lock down omdat zij denken dat daarmee hun vrijheden worden beperkt of de economie het ravijn in dondert. De kans is echter groot dat zij angst hebben voor de werking van het virus niet onderkennen, hoe dat onzichtbare kreng zo maar weer de kop op kan steken. De andersdenkenden zouden wel eens angst kunnen hebben voor definitieve inperking van hun vrijheid en dat technocraten hun leven naar hun hand willen zetten. Wat die mensen van het RIVM ook allemaal zullen zeggen om met feiten en gegevens hen gerust te stellen, het wordt door de andersdenkenden alleen maar gezien als een bevestiging van die angsten.

Zo zijn er tal van voorbeelden waarin angst het andersdenkend regeert. Die angsten zijn vaak heel reëel en gegrond, echter je moet wel eerlijk zijn.

Dit speelt ook in organisaties. Vaak maken technocraten en mensen die achter hun bureau zitten uit wat er geproduceerd moet gaan worden, welke diensten geleverd moeten worden. De directie maakt uit wat wel en wat niet. De managementlaag bepaalt vervolgens hoe dat geregeld moet worden en wat niet mogelijk is. De man op de werkvloer is bang. Wat gebeurt er allemaal waar ik als uitvoerende geen greep op heb, wat voor impact heeft dat allemaal op mijn leven en werk. Worden we als uitvoerenden straks niet voor voldongen feiten geplaatst? Kortom: waar zijn ze mee bezig die voor ons en over ons beslissen? Doen die dat ook namens ons. In dergelijke situaties zijn er vele momenten wanneer inspraak van die uitvoerenden erg handig is. Met name om te realiseren dat de te bereiken doelen en te realiseren resultaten ook daadwerkelijk voor elkaar komen. Immers die uitvoerenden moeten het waarmaken, niet de man achter zijn bureau.

Soms is het omgekeerd. Neem de discussie over de 1,5 meter economie, wat is het nieuwe ‘normaal’? Daar is nog geen eenduidig antwoord op. De beslissers weten het niet meer. Dan zijn ze bang dat hun beslissingen zich tegen hen zullen keren. Bij uitzondering zitten ze met hun handen in het haar en hebben geen antwoord op de vragen waarvoor ze staan. De kans is echter zeer wel denkbaar dat ze dat antwoord wel hebben alleen ze kijken wel link uit om dat te uiten.

In de marketing zijn er dan mogelijkheden om met dergelijke situaties om te gaan. Immers dan is het gestructureerd vragen stellen aan de markt, de samenleving, aan mensen binnen organisaties een fantastische uitkomst.

Met name nu waarin sprake is in een wereld na corona, waar enorme vraagstukken staan te wachten op een antwoord is een onderzoek naar wat het nieuwe normaal zou kunnen zijn gewenst. Dan zijn vragen van belang als: aan wie zullen we die vragen voorleggen? Ook is het de vraag of de conclusies uit dat onderzoek representatief zullen zijn. En stel nu dat uit het onderzoek conclusies komen die niet welgevallig zijn voor een VVD, of een SHELL?

Het creëren van draagvlak is dus afhankelijk van vele factoren zoals

  • Blijven de omstandigheden redelijk hetzelfde of zullen ze stevig veranderen?
  • Zijn de uitgangspunten ook nog steeds hetzelfde of zijn ze achterhaald en interesseren ze niemand meer
  • Zijn er stevige managementwisselingen in aantocht en zullen dan nieuwe beleidslijnen gaan gelden?

Dergelijke vragen kunnen ertoe leiden dat een gestructureerd onderzoek en de conclusies daaruit beter tot na die wisseling kunnen worden gepresenteerd.

Breed draagvlak en goede inspraak zijn in principe perfect en uiterst noodzakelijk. Echter als de doelen niet transparant zijn met de ware bedoelingen zijn het middelen om te worden misbruikt voor het eigen belang.

Nu Corona.

Er is duidelijk koers uitgezet. Let op: dat is dus wat anders dan de route. De oneliner is “SAMEN TEGEN CORONA”. In de inleiding van deze stroomversnelling (juni 2020) gingen we daar wat dieper op in. Zo zijn er regels opgesteld om dat SAMEN te reguleren om zo corona op te lossen, en een antwoord te hebben op een eventuele 2e golf. Dat is de strategie, en die strategie is gericht op het oplossen van het huidige probleem en het voorkomen van een 2e golf. Dat is de standvastigheid van Rutte. Het gaat hem om de koers.

Dan zijn er vele wegen om er te komen. Voor mij zijn alle meningen die op radio en TV geuit worden voorbeelden van dergelijke wegen. Gelukkig zijn er dan mensen die dat met elkaar afwegen en besluiten voorleggen aan Rutte. Er zijn echter ook meningen (denk aan Virus Waanzin) die bedoeld zijn om een koerswijziging tot stand te brengen. Ik ben – met name nu het een crisissituatie betreft – hier een fel tegenstander van. Mij staat voorop om een ingezette koers geheel af te ronden. Daarna dat wat gedaan is te evalueren om vervolgens het geleerde in een voorkomend nieuwe situatie toe te passen. Met ander woorden ik volg Churchill met: als je in de hel zit, doorlopen. Dat geeft de grootste kans dat je het snelst uit de hel komt.

Roland Boukema

Author Roland Boukema

More posts by Roland Boukema

Leave a Reply