Ieder mens streeft naar erkenning, voor zoals hij is en voor wat hij doet of bijdraagt. Dat streven kenmerkt de mens. En terecht, ieder mens heeft zijn gave en zijn eigen talenten. Daar wil hij van nature mee aan de slag. Dat geeft voldoening. Dat is een manier om erkenning te krijgen. Talenten en gave en daar wat mee doen zijn de sleutelwoorden.

Er is ook een andere manier. Die manier is gebaseerd op het groeiende verschijnsel van status, of van uiterlijk, of van de manier waarop iemand zichzelf presenteert. Dan gaat het niet om met je talenten en gave en op basis daarvan met je harde werken en daarmee met je bijdrage aan anderen erkenning te krijgen. Het gaat om jou, jouw rijkdom en de groei ervan. Daar lijken we aan verslaafd. En als jij wat minder bent dan een ander, dan ga je jezelf opblazen, jouw prestaties mooier maken dan ze zijn. Ook als je geen geld of onvoldoende geld heb dan moet je het faken totdat je het hebt gemaakt. Er lijkt sprake te zijn van een groeiende zucht naar rijkdom (dus niet alleen geld) om daarmee erkenning te krijgen.

De verwording van de Amerikaanse cultuur

Hoe dat “opblazen” werkt, wordt indringend tentoon gesteld in het fotomuseum in Den Haag. Daar is nu de tentoonstelling “Generation Wealth” (incl. de gelijknamige film). Het gaat over een aspect in de Amerikaanse cultuur. Ik ken veel Amerikanen. Stuk voor stuk hele fijne mensen. Hoe fantastisch die mensen ook zijn, er bleef bij mij een stuk achterdocht bestaan. Ik heb dat altijd ‘de Amerikaanse politiek’ genoemd waar ik een hekel aan had. De tentoonstelling die ik dus afgelopen zondag heb gezien was voor mij de eye-opener.

De tentoonstelling legt genadeloos bloot de verdraaiing waarover ik in hoofdstuk 2 van mijn boek spreek. Dat hoofdstuk beschrijft mijn geloof, mening, overtuiging en opvatting over de reden van het mislukken van zoveel veranderprocessen. Het gaat dan ondermeer over de verdraaiing tussen welvaart en welzijn. We zijn vergroeid met “welvaart”, zo sterk zelfs dat we welvaart zeggen, als we feitelijk “welzijn” bedoelen. Het lijkt erop dat we eigenlijk niet meer beter weten. Die verdraaiing maakt ook dat het menselijke in ons werk steeds meer dreigt te verdwijnen. Dat maakt bij mij los, dat volgens mij de economie ons mensen ziet als produktiefactor om ‘welzijn’ te creëren, alleen zij bedoelt dan het economisch getinte ‘welvaart’.

Die vergroeiing van welzijn en welvaart, leidt tot onnatuurlijk handelen in ons werk. Ons handelen daarin is gericht op het bereiken van welvaart, niet op welzijn. Het gaat om geld. Hierin schuilt de misvatting. Het is toch immers de bedoeling dat mensen lekker leven en werken, waarbij geld hulpmiddel is? Echter vasthoudend en hardleers blijven wij er naar handelen en houden zo deze misvatting in stand. Op onze maatschappelijke agenda staat altijd het hoofdstuk financiën centraal. Die verdraaiing zijn we “normaal” gaan vinden. We gaan er ons naar gedragen. Dat noem ik een karrenspoor. Tegen deze verdraaiing verzet ik mij heftig, vandaar cochin-approach met menselijk meesterschap. Daarmee mensen helpen (als ze dat willen) om uit dat karrenspoor te komen.

Waartoe die verdraaiing kan leiden wordt in extreme mate duidelijk in de tentoonstelling “Generation Wealth” die tot 2 februarie 2019 in het fotomuseum te zien is. Een echte aanrader. Het maakt heel concreet duidelijk dat ieder mens in zijn leven regelmatig op een kruispunt staat. Op dat of die kruispunten staat ieder mens voor de vraag: ga ik nu de weg op om meer

1. welzijn voor mijzelf en naasten voor elkaar te krijgen en zo erkenning te krijgen
2. welvaart voor mijzelf te creëren opdat ik meer aanzien krijg.

Met alles verzet ik mij tegen de gedachte dat mensen produktiefactoren zijn. Vandaar cochin-approach met menselijk meesterschap.

Die film “Generation Wealth” (en de tentoonstelling) maakt heel concreet waartoe dat in het slechtste geval toe kan leiden. Zie de trailer van deze film en ga naar de fototentoonstelling, lees de levensverhalen van de mensen die in die film een rol spelen. De reis voor 2 februari 2019 naar Den Haag is meer dan de moeite waard.

NB

Let wel: in de tentoonstelling is geld het thema van het karrenspoor. de zucht naar geld (en zo erkenning te krijgen) houdt mensen in dat karrenspoor. dat bestrijdt Cochin-approach. Bereiken dat mensen vrij zijn in een karrenspoor en ondanks dat karrenspoor vrij hun eigen keuzes kunnen maken en die keuzes waar kunnen maken. Dat is het thema van Cochin-approach.