Een oud spreekwoord is “als er een schaap over de dam is volgen er meer. Dan is exact hetgeen je als veranderaar wilt realiseren bij een veranderproces en om het gewenst resultaat met die verandering te realiseren. Hoe te realiseren dat er na die ene schaap er meer gaan volgen. Dan dient de veranderaard een bandwagon effect te gaan creëren. “Bandwagon effect, waar heb je het over?” hoor ik je denken. Nou, stiekem zijn we allemaal schaapjes. Omdat een heleboel anderen iets doen, heb je de neiging om mee te doen. Dat is de bedoeling van de veranderaar, Dat alle andere mensen van de organisatie mee gaan doen met de innovators en early adaptors.
Wat is het bandwagon effect?
Het bandwagon-effect verwijst naar de neiging die mensen hebben om een bepaald gedrag, stijl of houding aan te nemen, simpelweg omdat iedereen het doet.
Het bandwagon-effect is dus een psychologisch fenomeen waarbij mensen voornamelijk iets doen, geloven of zeggen omdat andere mensen het doen, ondanks het feit dat het misschien niet overeenkomt met hun eigen overtuigingen.
Je wordt beïnvloed door de keuzes van andere mensen. Je vindt dat het logisch is om hetzelfde pad te volgen, omdat iemand anders iets heeft gedaan.
Wanneer je een beslissing moet nemen, kijk je naar je collega’s, vrienden en familie om te zien wat goed of acceptabel is. In zulke sociale groepen is er druk om te conformeren en je je “normaal” te gedragen. Zoals in de titel van deze post aangeeft, je bent een van de schapen die over de dam gaat na dat ene schaap.
Mensen springen snel op de bandwagon, maar ze springen er ook net zo snel van af. Dit is misschien de reden waarom (mode)trends van korte duur zijn.
Waar komt de naam vandaan?
De uitdrukking “Jump On The Bandwagon” werd in 1848 tijdens de Amerikaanse verkiezingen in gebruik genomen. De term bandwagon verwijst naar een kar die een band door een parade draagt.
Terwijl de wagen door de straten reed, moedigden de muzikanten mensen aan om aan boord te springen en te genieten van de muziek die werd afgespeeld.
Welke factoren creëren het effect?
Waarom treedt het bandwagon-effect op? Welke factoren spelen een rol? Enkele factoren die het bandwagon-effect beïnvloeden, zijn onder andere:
- Groepsdenken & conformiteit
Naarmate meer mensen een bepaalde rage of trend aannemen, wordt de kans groter dat andere mensen ook “op de bandwagon springen”. Wanneer het lijkt alsof iedereen iets doet, is er een enorme druk om te conformeren.
- We willen gelijk hebben
Mensen willen gelijk hebben. Ze willen deel uitmaken van de winnende groep.
- Erbij willen horen
De noodzaak om erbij te horen zet mensen onder druk om de normen en meningen van de meerderheid aan te nemen om acceptatie en goedkeuring van de groep te krijgen.
- De invloed van angst en enthousiasme
Onderzoek heeft aangetoond dat angst en enthousiasme het bandwagon effect bemiddelen, bijvoorbeeld bij opiniepeilingen op de uiteindelijke stemkeuze.
Bandwagon effect voorbeeld
Een geweldig voorbeeld van het bandwagon-effect zijn de lange rijen buiten de Apple Stores. Mensen wachten urenlang op het nieuwe product. Hierdoor ontstaat de perceptie dat het het wachten waard is, wat de waarde van het product verhoogt.
Het bandwagon-effect is ook prominent aanwezig in de online wereld door reviews en aanbevelingen. Denk maar eens aan review websites zoals TripAdvisor. Wanneer jij LinkedIn gebruikt, kunnen mensen jou aanbevelen. Dat is dus ook zo’n mooi voorbeeld van bandwagon..
Het bandwagon-effect ontstaat ook bij discussies op bijv. LinkedIn. mensen zijn eerder geneigd om zich te mengen in een discussie als er al een aantal antwoorden gegeven zijn.
Hoe pas je het toe?
Hoe uniek mensen (bijv. mensen in een organisatie) ook denken te zijn, we vallen allemaal voor het bandwagon-effect. Dit doen we waarschijnlijk vaker dan we zouden willen toegeven. Het bandwagon effect wordt op grote schaal gebruikt, zeker in veranderprocessen.
Door het gebruik van ervaringen van mensen die het nieuwe hebben toegepast in hun werk, het praatje bij de koffieautomaat en bijv. werkoverleggen zorg je ervoor dat mensen het nieuwe ook gaan zien zitten, zelfs als het niet de beste oplossing is voor een vraagstuk.
- Laat mensen vertellen over de oplossing die je breder wilt gaan toepassen.
De eenvoudigste manier om het bandwagon-effect bij andere mensen in de organisatie toe te passen, is om ze letterlijk mee te nemen naar mensen die de oplossing in hun werk al ebruiken en hen te laten vertellen hoe het werkt etc.
- Voeg aanbevelingen toe aan je profiel en of aan de oplossing die je biedt
Dit is de meest voor de hand liggende (en meest voorkomende) bandwagon-techniek in het promoten van de oplossing.
Dank: Natasja Bauwens
